Doorgaan naar hoofdcontent

Doe je plicht en raak verlicht

Geloften van zelfonthouding omvatten het zich onthouden van geweld, leugen en bedrog, diefstal, onkuisheid en hebzucht. Zuiverheid, tevredenheid, onthouding, zelfstudie en overgave aan God vormen te zamen het naleven der geboden. (Patanjali, 2-31,32)

Een jonge Sannyasin ging naar een woud. Lange tijd mediteerde hij daar en beoefende hij yoga. Na jaren van inspanning zat hij op een dag onder een boom, toen er droge bladeren op zijn hoofd vielen. In de boom zelf waren een kraai en een kraanvogel aan het vechten. De jongen werd boos: “Wat!!! Zijn jullie zo brutaal om die dorre bladeren op mijn hoofd te laten vallen…” Een straal van vuur (hij was al zo groot dat hij over deze siddhi beschikte) kwam uit zijn hoofd en verbrandde de vogels.

De jongen was trots op wat hij bleek te kunnen. En een paar dagen later ging hij naar het dorp om te bedelen. “Moeder, geef mij voedsel”, riep hij tegen de gesloten deur. En de vro,uw antwoordde: “Wacht even jongen.” En de jongen dacht: “Jij vervloekt wijf, hoe durf je mij te laten wachten”.  Er kwam een stem uit het huis:  “Jongen, denk niet te veel aan je zelf, hier zijn geen kraai en kraanvogel.” Hij was verbaasd en bleef wachten totdat de vrouw naar buiten kwam. “Hoe wist u dat?”, vroeg hij terwijl hij aan haar voeten lag. “Ik weet niets van yoga, of je oefeningen. Ik ben maar een gewone vrouw. Ik heb je laten wachten omdat mijn man ziek is en ik hem moest helpen. Dat is mijn plicht. Zo heb ik mijn hele leven mijn plicht gedaan: tegenover mijn ouders, mijn kinderen en nu mijn man. Maar door het doen van mijn plicht, ben ik verlicht geworden. Zodoende kon ik je gedachten lezen en wist ik wat er in het woud was gebeurd.” En ze verwees hem door naar de stad, waar een Vyadha woonde, die hem echt verder kon helpen.

Op de markt in de stad vond hij de grote, dikke Vyadha die met flinke messen vlees stond te snijden, terwijl hij praatte en onderhandelde. De jongen dacht: “Is dit de man die mij iets kan leren?” En de Vyadha keek op en zei  “O Swami, heeft de dame je gezonden. Ga zitten tot ik klaar ben met mijn taken.” Ook hier moest de jongen weer wachten. Hij mocht met de Vyadha mee naar huis. Waar de Vyadha zijn oude vader en moeder waste en hun te eten gaf. Pas toen vroeg hij de jongen:  “Wat kan ik voor u doen?” En hij vertelde hem onder andere over de Vedanta. De jongen luisterde ademloos en vroeg na afloop: “Waarom bevindt gij u in dit lichaam? Met zoveel kennis hoef je toch niet meer zoveel vuil en akelig werk te doen?” Waarop de Vyadha antwoordde: “Geen enkele plicht is akelig, geen enkele plicht is onrein. Door mijn geboorte ben ik in deze omstandigheden en dit milieu geplaatst. Toen ik een jongen was leerde ik de handel. Ik ben vrij van gehechtheid en ik tracht mijn plicht goed te vervullen. Als gezinshoofd, maar ook om mijn vader en moeder gelukkig te maken. Ik ken uw yoga niet, ik heb me niet teruggetrokken in een woud.”

En hij vervolgde over een wijze in India, een groot yogi. De man wil niemand les geven. Als men hem een vraag stelt, antwoordt hij niet direct, pas dagen later.  Hij vertelde eens het geheim van werken: “Laat uw doel en middelen een zijn. Wanneer ge een werk verricht, denk dan niet aan iets daarbuiten. Verricht het als een heilige handeling, als de hoogste vorm van aanbidding en wijd, zoals het werk duurt, er uw gehele leven aan.

In bovenstaand verhaal deden de Vyadha en de vrouw met opgewektheid en met hun gehele hart hun plicht en gevolg was dat ze verlicht werden. Dit bewijst duidelijk dat in ieder levensfase de juiste vervulling van onze plichten zonder gehechtheid aan de resultaten, ons tot de hoogste verwerkelijking van de volmaaktheid der ziel brengt. Om jezelf hier te ontwikkelen is er in het raja yogaprogramma ruime aandacht voor de yama's en niyama's: de morele principes en idealen. Meer hierover kun je lezen in de Yoga sutra's van Patanjali (deel 2, 31-32)

Reacties

Populaire posts van deze blog

Mag het licht uit?

Kayendriya Siddhir Asuddhi Kshayat Tapasah. Volmaaktheid van de zintuigelijke organen en het lichaam (komt) na het teniet doen van onzuiverheid door strenge onthouding ( YS 2.43) “Mmmm… dat ziet er niet best uit. Ik roep even mijn collega erbij”, zei de arts terwijl hij met een lichtje in mijn oog scheen. “Het lijkt wel of het licht uit je oog is verdwenen”, was de conclusie van mijn man die avond ervoor, terwijl ik uitgeblust op de bank zat. En ja, zo voelde het ook. Geen energie meer, de tank was leeg. Het was niet voor niets dat een paar weken ervoor ik op diezelfde bank al verzuchtte: “Ik wou dat het alvast Kerst was, even helemaal niets. In een kaarsvlam staren, wat lezen, samen zijn, spelletjes doen,   de natuur in.” En ik dacht terug aan de “kerstbubbel” van vorig jaar. Het zou wat mij betreft nu wel langer dan een week mogen duren. Er bleek nog maar zo’n 15% zicht in mijn oog te zijn. En het was nog wel mijn goede oog, het andere oog was al eerder gaan haperen. Toen ik oo...

Mooi he!

  Die aantrekkelijkheid, die samengaat met vreugde is Raga. Die afkeer, die met pijn samengaat, is Dvesha (YS 2.7 en 2.8)   “Can you make a picture please?” Voor ons stond een Amerikaanse toerist. Ze belemmerde het beeld van het schilderij “De amandelbloesem” van Van Gogh. Ze had snel een blik geworpen op het schilderij en maakte vervolgens met haar mobiel er een foto van, evenals van het naambordje dat er naast hing. Vervolgens had ze zich omgedraaid en probeerde ze een selfie te maken. Maar dat lukte   niet, waarop ze besloot onze hulp in te roepen. “Nee”, mompelde mijn zoon wat nors. Ik voelde me wat ongemakkelijk, maar pas later begreep ik zijn reactie. In de metro terug naar huis kwamen we tot het inzicht dat het steeds meer gaat om ons “selfie” en niet in dit geval om het schilderij van Van Gogh. Toeristen rennen in een half uur door het museum en zijn daarna druk bezig met het verspreiden van hun foto’s online. “I have been there.” Het was dinsdagmiddag en ik...

Wat is dit?

"Door soberheid ontwikkel je een enorme kracht, de vrede in je zal steeds dieper worden en de kracht van Atman, het zelf of de ziel, zal zich steeds duidelijker aan je manifesteren." (Patanjali 2: 43) "Wat is dat?" Had mijn oud-collega gevraagd toen ik hem mijn plannen voor de yogaschool had toegestuurd. Hij doelde op het logo waarop zijn aandacht was blijven rusten. Dat is wat hem had geïntrigeerd, niet alle woorden die ik had besteed. Een beeld is sober en zegt meer dan 100 woorden en dit beeld was ook voor mij heel speciaal. Ik had het gekregen in een visioen. En dat was ruim tien jaar geleden. Ik werkte nog in het bedrijfsleven als projectleider. En worstelde regelmatig met de weerstand bij de veranderingen die ik voorstelde. Ik werd er voor ingehuurd om hier adviezen over te geven, maar de mensen zagen vaak beren op de weg en niet het hogere plan waaraan gewerkt werd. Totdat ik het ging uittekenen op een flipboard. Dan werd het helder en kwam de organ...